Home > Activiteiten > Jubileum > Jubilleum wandeling van de maand mei: Vlinderveld zanddepot.


13-05-2012
Jubilleum wandeling van de maand mei: Vlinderveld zanddepot.
Natuur in de gemeente: Vlinderveld (voorheen Zanddepot)
In 2012 bestaat de Natuur- en Milieuvereniging gemeente 30 jaar. De vereniging zet ter ere van dit jubileum elke maand een natuurgebied in onze groene gemeente in het zonnetje. Het natuurgebied van deze maand ligt in de Baardwijkse Overlaat: het Vlinderveld.

In de Middeleeuwen behoorde het Vlinderveld tot de “Gemeint” van Drunen. De boeren lieten hier op de woeste gronden hun dieren grazen. Later waren er hooilanden en mogelijk wat akkerbouw.

In 1740 bedacht de burgermeester van Gorinchem de ‘Baardwijkse Overlaat’. Door een deel van de zuidelijke Heidijk en de noordelijke winterdijk in het gebied tussen Drunen en Baardwijk te slechten zou het water dat zich ten westen van Den Bosch verzamelde, afgevoerd kunnen worden naar de Maas. Sinds 1766 heet het gebied daarom Baardwijkse Overlaat. Vanaf dat jaar stroomde in het winterhalfjaar het water van Maas, Dommel en Aa door het gebied en konden de boeren alleen in de zomermaanden het land gebruiken als weide- en hooiland. De zomerkade, die ieder jaar opnieuw werd aangelegd, hield hoog water tegen tussen 15 april en 15 november.

De Overlaat was oorspronkelijk 1100 meter lang en 420 meter breed. In de loop der jaren vonden verschillende aanpassingen plaats. De laatste in 1827, toen de breedte van 420 meter naar 695 meter ging.
Om de loop van het water niet te belemmeren, is de Langstraatspoorlijn in 1885 op pijlers gebouwd. Vanaf 1907 nam het Drongelens Kanaal de functie van de Overlaat over.

Nadat de Bergse Maas en het Afwateringskanaal waren gegraven droogde het gebied op, en kwam er steeds meer akkerbouw. In de jaren 90 van de vorige eeuw kocht de gemeente wat nu het Vlinderveld heet op, om er een zanddepot van te maken. In 1997 werd eerst in het westelijke deel, naderhand ook in het oostelijke deel het zand opgeslagen.

In het kader van de boomplantdag is in het noordelijke deel op 10 maart 1997 een houtwal aangelegd en 1200 stuks bosplantsoen geplant door leerlingen van basisschool ?t Span en de toenmalige wethouder Klijs. Zo ontstond een natuurlijke verbinding tussen het Natuurgebied De Lange Wiel en de Heidijk.

Als al het zand is afgevoerd, overleggen in 2003 de gemeente en de Natuur- en Milieuvereniging over de toekomst van het het gebied. Het wordt een natuurgebied. Men graaft poelen, plant bosplantsoen, en legt grasland met een wandelpad aan. In april 2005 is de aanleg afgerond.

Wanneer je het gebied nu overkijkt is het rood door de vele veldrus (kenmerk van kwel) met hier en daar een kattenstaart. Bij de eerste poel staat heel veel moeraswolfsklauw. Hier en daar een bleekgele droogbloem en jonge koningsvarens!
Bij de tweede poel groeit het watervorkje, een indicator van schoon water.

Slingerend door het berkenbosje, langs de verschillende poelen en door een weide vol met margrieten, loopt een pad. Op een afstandje van het pad staan de lindes, kersen en acacia’s te pronken.

Inmiddels komen in het gebied ook veel vlinders (o.a. bont zandoogje, icarusblauwtje, klein geaderd witje, kleine vuurvlinder en oranje zandoogje) en libellen (o.a. grote keizerlibel, smaragdlibel en verschillende soorten heidelibellen) voor. Hierom is het gebied is onlangs omgedoopt in Vlinderveld.

Naast het Vlinderveld beheert de Vereniging ook natuurgebieden in de Baardwijkse Overlaat (Ottershoek), Drunen (Eendenkooi), langs het Afwateringskanaal en langs de Heidijk om er een aantal te noemen.

klik hier voor foto's

© Natuur- en Milieuvereniging Gemeente Heusden 2010-2018
Vogelgeluid